Ölkədən çıxışınıza hansı hallarda

Ölkədən çıxışa qadağa, müxtəlif hüquqi və təhlükəsizlik səbəbləri ilə tətbiq oluna bilər.

Day.Az xəbər verir ki, Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi, xüsusilə Mülki Məcəllə, Cinayət Prosessual Məcəlləsi, Hərbi Xidmət Məcəlləsi və digər normativ aktlar, ölkədən çıxışa məhdudiyyətlərin qoyulmasına əsas yaradır.

Bu cür qadağalar, şəxslərin hüquq pozuntularını və dövlətin təhlükəsizliyini təmin etmək məqsədilə tətbiq olunur. Aşağıda, ölkədən çıxışa qoyulan qadağaların əsas səbəbləri və hüquqi əsasları verilmişdir.

1. Maliyyə Öhdəlikləri və Borclar
Şəxsin dövlət qarşısında maliyyə öhdəliklərini yerinə yetirməməsi, məsələn, vergi borcu, aliment, bank kreditləri və digər öhdəliklər səbəbindən ölkədən çıxışına qadağa qoyulması mümkündür. 
"İcra haqqında" Azərbaycan Respublikası Qanununun 84-1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə qərarı ilə müəyyən edilmiş borclar üzrsüz səbəbdən ödənilmədikdə, borclu şəxslərin ölkədən çıxışı məhkəmənin qərarı ilə müəyyən müddətə məhdudlaşdırıla bilər. Bu cür qadağalar, borcların ödənilməsini təmin etmək və dövlətin, habelə digər fiziki və hüquqi şəxslərin maliyyə maraqlarını qorumaq məqsədini daşıyır.
2. Cinayət İşləri və Prosessual Tədbirlər
Cinayət prosesi zamanı şübhəli və ya təqsirləndirilən şəxslər üçün ölkədən çıxış məhdudiyyəti tətbiq edilir. Bu, şəxsin istintaqdan və ya məhkəmədən qaçmasının qarşısını almaq üçün həyata keçirilir. 
"Miqrasiya Məcəlləsi"nin 9.3.2-ci maddəsinə və Cinayət Prosessual Məcəlləsinə əsasən, barəsində qətimkan tədbiri seçilmiş və ya məhkum edilmiş şəxslərin ölkədən çıxışı müvəqqəti olaraq dayandırılır. Bu tətbiq, ədalət mühakiməsinin icrasını və ictimai təhlükəsizliyi təmin etmək məqsədi daşıyır.
3. Dövlət Təhlükəsizliyi və Milli Maraqlar
Dövlət təhlükəsizliyi maraqlarına zərər verə biləcək şəxslər və dövlət sirri ilə işləməyə buraxılışı olan şəxslər üçün ölkədən çıxış qadağası tətbiq oluna bilər. 
"Miqrasiya Məcəlləsi"nin 9-cu maddəsinə əsasən, milli təhlükəsizliyi təhdid edən və ya çıxışı dövlət maraqlarına zidd olan şəxslərə qarşı bu cür məhdudiyyətlər qanuni olaraq tətbiq edilir. Həmçinin, dövlət sirri ilə bağlı məhdudiyyətlər müvafiq müqavilə öhdəlikləri ilə tənzimlənir.
4. Hərbi Xidmətə Çağırılmış Şəxslər
Azərbaycan Respublikasında hərbi xidmətə çağırılmış və ya çağırılmalı olan şəxslərin ölkədən çıxışı, yalnız qanunla nəzərdə tutulmuş əsaslar olduqda və müvafiq dövlət orqanlarının icazəsi ilə mümkündür. 
"Hərbi vəzifə və hərbi xidmət haqqında" Qanunun və "Miqrasiya Məcəlləsi"nin 9.3.3-cü maddəsinə əsasən, həqiqi hərbi xidmətə çağırılan şəxslərin xidməti başa vuranadək və ya qanunla xidmətdən azad edilənədək ölkədən çıxışı məhdudlaşdırılır. Bu tədbir dövlətin müdafiə qabiliyyətinin qorunması məqsədinə xidmət edir.

Bu qadağalar, şəxslərin ölkədən çıxmasını hüquqi və təhlükəsizlik səbəbləri ilə məhdudlaşdırır və ölkənin maraqlarını qorumağa yönəlib.

Qadağanı Necə Yoxlamalı?
Sərhədə getmədən əvvəl aşağıdakı rəsmi mənbələrdən yoxlamağınız tövsiyə olunur:

Ədliyyə Nazirliyi: İcra üzrə borcluların yoxlanılması

Daxili İşlər Nazirliyi: E-Polis portalı (Cərimə və s. yoxlanışı)

Dövlət Vergi Xidməti: Vergi borcuna görə çıxışa qadağa

Qeyd: Əgər borcunuzu ödəmisinizsə, məhdudiyyətin sistemdən tam silinməsi icra məmuru tərəfindən elektron sistemə işlənildikdən sonra bir neçə saatdan 1-2 iş gününədək vaxt apara bilər.
Nəsimi Ələsgərli